چرا سرگرمیهای بدون صفحهنمایش دوباره محبوب شدهاند؟ از کتاب و نقاشی تا «سرگرمیهای مادربزرگی»
شاید عجیب باشد، اما در دورهای که تقریباً برای هر کاری یک اپلیکیشن وجود دارد، بعضی از سرگرمیهای قدیمی دوباره دارند محبوب میشوند.
بافتنی، قلاببافی، نقاشی با آبرنگ، پازل، کتاب خواندن، نامه نوشتن، دفتر خاطرات، سفالگری، گلدوزی و حتی تماشای پرندهها.
اسم مشخصی هم برای این جریان پیدا شده است: Analog Hobbies یا سرگرمیهای آنالوگ.
حتی اصطلاح «Grandma Hobbies» یا «سرگرمیهای مادربزرگی» در شبکههای اجتماعی رواج پیدا کرده؛ فعالیتهایی که شاید زمانی قدیمی و ازمدافتاده به نظر میرسیدند، حالا برای نسل جوان تبدیل به راهی برای فاصله گرفتن از صفحهنمایش و شلوغی دائمی اینترنت شدهاند. دادههای Google Trends نیز افزایش علاقه به جستوجوی «analog hobbies» را در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد.
اما چرا درست در زمانی که تکنولوژی بیشتر از همیشه وارد زندگیمان شده، آدمها دوباره به سراغ سرگرمیهایی رفتهاند که هیچ اینترنتی لازم ندارند؟
وقتی حتی استراحت کردن هم دیجیتالی شده است
تصور کنید یک روز معمولی را پشت سر گذاشتهاید.
صبح با صدای تلفن همراه بیدار میشوید. پیامها را چک میکنید، اخبار را میبینید، سر کار با کامپیوتر هستید، در مسیر برگشت دوباره تلفن همراه در دستتان است و شب هم احتمالاً قبل از خواب چند دقیقهای در شبکههای اجتماعی میچرخید.
حتی وقتی تصمیم میگیریم «استراحت کنیم»، اغلب یک صفحهنمایش جلوی چشممان است.
سریال میبینیم.
ویدئو کوتاه میبینیم.
بازی میکنیم.
پادکست گوش میدهیم.
یا بیهدف بین محتواهای مختلف جابهجا میشویم.
اینجاست که یک تفاوت مهم خودش را نشان میدهد:
بعضی سرگرمیها ذهن را مشغول میکنند، اما بعضی سرگرمیها به ذهن اجازه میدهند آرام شود.
شاید محبوب شدن فعالیتهای آنالوگ تا حدی واکنش طبیعی به همین خستگی دیجیتال باشد.
سرگرمی آنالوگ دقیقاً چیست؟
Analog Hobby تعریف کاملاً محدودی ندارد.
بهطور کلی، به سرگرمیهایی گفته میشود که برای انجام دادنشان وابستگی اصلی به دستگاههای دیجیتال ندارید و معمولاً با فعالیت فیزیکی، تمرکز یا خلق یک چیز واقعی همراه هستند.
مثلاً:
- نقاشی و طراحی
- بافتنی و قلاببافی
- سفالگری
- گلدوزی
- پازل
- جدول و حل معما
- کتاب خواندن
- نوشتن با دست
- عکاسی با دوربینهای آنالوگ
- باغبانی
- آشپزی
- ساخت وسایل دستساز
- پرندهنگری
- جمعآوری اشیای خاص
نکته جالب این است که خیلی از این فعالیتها اصلاً جدید نیستند.
چیزی که جدید است، دلیل محبوب شدن دوباره آنهاست.
اگه نیاز به ادمین شبکه اجتماعی داری، رادیب بیش از 10 سال تجربه داره. اطلاعات بیشتر
چرا «انجام دادن» دوباره جذاب شده است؟
بخش زیادی از سرگرمیهای دیجیتال بر پایه مصرف محتوا ساخته شدهاند.
شما ویدئو میبینید.
عکس میبینید.
موسیقی گوش میدهید.
محتوای دیگران را دنبال میکنید.
اما وقتی مثلاً بافتنی میکنید، یک شال واقعی در پایان کار دارید.
وقتی نقاشی میکنید، یک تصویر روی کاغذ باقی میماند.
وقتی یک پازل را کامل میکنید، نتیجه کار جلوی چشمتان است.
این تفاوت ساده میتواند تجربه سرگرمی را عوض کند.
در یکی، بیشتر مصرفکننده هستید؛ در دیگری، چیزی تولید میکنید.
شاید بخشی از جذابیت سرگرمیهای آنالوگ دقیقاً همین حس باشد: اینکه در پایان چند ساعت، چیزی وجود دارد که قبل از شروع وجود نداشت.
چرا این سرگرمیها برای مغز متفاوتاند؟
نمیتوان گفت هر سرگرمی بدون صفحهنمایش الزاماً برای سلامت روان مفید است یا یک درمان محسوب میشود. چنین ادعایی بیش از حد سادهانگارانه است.
اما فعالیتهایی مثل نقاشی، بافتنی، پازل یا نوشتن معمولاً نیازمند نوعی توجه متمرکز هستند.
شما نمیتوانید همزمان با همان شدت قبل، دهها محتوای مختلف را اسکرول کنید و در عین حال یک الگوی بافتنی را دنبال کنید.
ذهن مجبور میشود مدتی روی یک کار بماند.
برای کسی که بیشتر روز خود را در محیطی پر از اعلان، پیام و تغییر مداوم محتوا میگذراند، همین تجربه میتواند متفاوت و حتی لذتبخش باشد.
«نمایشگر دوم» هم یکی از نشانههای همین ماجراست
یک اتفاق جالب دیگر را احتمالاً خودتان هم دیدهاید.
خیلی از افراد حتی هنگام تماشای فیلم یا سریال هم تلفن همراهشان را کنار نمیگذارند.
تلویزیون روشن است و همزمان اینستاگرام، پیامرسان یا یک سایت دیگر هم روی موبایل باز است.
یعنی حتی سرگرمیای که قرار بوده ما را از کار و فشار روزانه جدا کند، تبدیل به یک فعالیت چندصفحهای شده است.
در چنین شرایطی، انجام کاری مثل بافتن، رنگآمیزی یا حتی خواندن یک کتاب کاغذی میتواند یک تفاوت اساسی داشته باشد:
فقط یک کار در یک لحظه.
شاید برای نسل امروز، این خودش نوعی تجمل باشد.
چرا جوانها به سراغ سرگرمیهای «مادربزرگی» رفتهاند؟
این قسمت ماجرا واقعاً جالب است.
بافتنی، قلاببافی، خیاطی یا گلدوزی زمانی سرگرمیهایی بودند که بیشتر با نسلهای قدیمیتر ارتباط داشتند.
اما حالا همین فعالیتها در شبکههای اجتماعی با شکل و زبان جدیدی معرفی میشوند.
یک نفر از فرایند بافتن یک کیف فیلم میگیرد.
شخص دیگری مراحل ساخت یک دفتر دستساز را نشان میدهد.
فرد دیگری نقاشیهایش را منتشر میکند.
بنابراین، یک تناقض جالب شکل گرفته است:
مردم برای فرار از فضای دیجیتال، سرگرمیهای آنالوگ را در همان فضای دیجیتال پیدا میکنند.
ترندهای مربوط به فعالیتهای آنالوگ دقیقاً در همین نقطه رشد کردهاند؛ شبکههای اجتماعی خودشان تبدیل به ویترینی برای سرگرمیهایی شدهاند که قرار است ما را از صفحهنمایش دور کنند.
خرید سرور مجازی از رادیب، با بهترین کیفیت و قیمت، اطلاعات بیشتر
لازم نیست یک سرگرمی عجیب و گران پیدا کنید
یکی از اشتباهات رایج درباره ترندهای سبک زندگی این است که فکر میکنیم برای پیوستن به آنها باید تجهیزات خاصی بخریم. لازم نیست.
قرار نیست برای شروع یک سرگرمی جدید، اتاق مخصوص داشته باشید یا صدها هزار تومان و میلیونها تومان وسایل بخرید.
یک دفتر ساده و خودکار کافی است.
یک کتابی که مدتهاست قصد خواندنش را دارید کافی است.
حتی یک پازل ساده یا یک مداد و چند برگ کاغذ میتواند شروع خوبی باشد.
هدف، خریدن یک «لایفاستایل جدید» نیست.
هدف این است که بخشی از زمان روزانه را از حالت مصرف مداوم محتوا خارج کنیم.
حتی آشپزی هم میتواند یک سرگرمی آنالوگ باشد
گاهی سرگرمی را با چیزی جدا از زندگی روزمره اشتباه میگیریم.
مثلاً فکر میکنیم باید حتماً یک ساز یاد بگیریم یا در کلاس سفالگری ثبتنام کنیم.
در حالی که آشپزی، نان پختن، درست کردن یک دسر، رسیدگی به گلها یا حتی مرتب کردن یک مجموعه شخصی هم میتواند همین ویژگی را داشته باشد؛ به شرطی که آن را فقط به عنوان یک «وظیفه» انجام ندهیم.
تفاوت اصلی در نحوه تجربه فعالیت است.
اگر هنگام درست کردن غذا هر چند دقیقه سراغ تلفن همراه برویم، تجربه کاملاً متفاوت خواهد بود با زمانی که واقعاً روی همان کار تمرکز کنیم.
طراحی وبسایت با بیش از 10 سال تجربه و هزاران نمونه کار در رادیب، اطلاعات بیشتر
آیا باید تلفن همراه را کنار بگذاریم؟
نه.
قرار نیست به عقب برگردیم یا تکنولوژی را دشمن زندگی بدانیم.
مسئله، حذف دیجیتال نیست؛ ایجاد تعادل است.
همانطور که یک رژیم غذایی متعادل به معنی حذف کامل یک گروه غذایی نیست، زندگی متعادل هم لزوماً به معنی کنار گذاشتن اینترنت و شبکههای اجتماعی نیست.
گاهی کافی است روزانه نیم ساعت کاری انجام دهیم که هیچ نوتیفیکیشنی برایش لازم نیست.
نقاشی کنیم.
قدم بزنیم.
کتاب بخوانیم.
چیزی بسازیم.
یا حتی بنشینیم و کاری نکنیم.
شاید دلیل اصلی محبوبیت این ترند، خود سرگرمی نباشد
اگر بخواهیم عمیقتر نگاه کنیم، موج سرگرمیهای آنالوگ احتمالاً فقط درباره بافتنی یا کتاب کاغذی نیست.
این ترند درباره کنترل توجه است.
در اینترنت، دائماً چیزی تلاش میکند توجه ما را به خودش جلب کند.
یک پیام.
یک اعلان.
یک ویدئو.
یک خبر.
یک پیشنهاد.
یک محتوای جدید.
اما وقتی مشغول نقاشی یا حل یک پازل هستیم، خودمان تصمیم میگیریم توجهمان را کجا قرار دهیم.
و شاید چیزی که امروز برای بسیاری از مردم جذاب شده، نه نوستالژی گذشته باشد و نه مخالفت با تکنولوژی.
بلکه این احساس ساده باشد که:
«برای مدتی، خودم انتخاب میکنم به چه چیزی فکر کنم.»
آینده شاید ترکیبی از دیجیتال و آنالوگ باشد
احتمالاً شبکههای اجتماعی از بین نمیروند و تلفنهای هوشمند هم قرار نیست دوباره تبدیل به تلفنهای ساده شوند.
اتفاقاً فناوری هر روز بیشتر وارد زندگی ما میشود.
اما در کنار این روند، احتمالاً ارزش تجربههای واقعی هم بیشتر احساس خواهد شد.
دستی که چیزی میسازد، کاغذی که روی آن نوشتهایم، کتابی که ورق زدهایم یا حتی یک سرگرمی ساده که هیچ خروجی قابل انتشار در اینستاگرام ندارد.
شاید یکی از عجیبترین ترندهای سبک زندگی در سال ۲۰۲۶ همین باشد:
آدمها در دنیایی که هر لحظه چیز تازهای برای دیدن به آنها پیشنهاد میکند، دوباره دارند چیزهایی را انتخاب میکنند که فقط برای خودشان هستند.
و شاید این بار، بهترین سرگرمی آن چیزی نباشد که بتوانیم از آن عکس بگیریم و منتشرش کنیم؛
شاید همان چیزی باشد که بعد از تمام شدنش، حتی یک عکس هم از آن نگیریم.
کسانی که این مقاله را خوانده اند مقالات زیر را هم دنبال کرده اند





